پایگاه اطلاعات ورزش تمرينات تخصصي ورزشي

  دريبل

دريبل مهارتي است كه بايد درنزد كليه بازيكنان توسعه يابد ، بويژه در الگوهاي باز فوتبال امروز كه در هر زمان ممكن است يك مدافع به يك مهاجم و بالعكس تبديل شود . بديهي است كه مدافعين بواسطه حساسيت وظايفي كه بر عهده دارند به مراتب بايد كمتر از مهاجمين از دريبل استفاده نمايند . مهمترين نكته در مورد دريبل آگاهي از زمان اجرا و يا عدم اجراي آن مي‌باشد. همه دريبل‌هاي مؤثر از تركيب اين چهار خصوصيت به وجود مي‌آيند :

1 - كنترل نزديك ( مسلط بودن به توپ )                   2 - توانايي در تظاهر كردن وفريب دادن

3 - توانايي در تغيير مسير                                    4 - توانايي در تغيير سرعت

عوامل جسمي كه مي‌توانند براي يك دريبل كننده مؤثر واقع شوند شامل:  سرعت ، تعادل ، انعطاف پذيري ، چابكي ، عكس – العمل ، بينش محيطي وشعور حركتي است . خصوصيات لازم رواني براي يك دريبل كننده عبارت است از : اعتماد به نفس ، شهامت پافشاري و توانايي تجزيه نقاط ضعف و قوت خودش .

هدف از دريبل :

1- جلو بردن توپ در وضعيت گل زدن .

2 - مانور توپ و گذشتن از حريف براي حفظ مالكيت توپ .

3 - مانور توپ به داخل فضاي باز، جایي كه فرصت كافي براي پاس يا شوت مهيا شود .

4 - حفظ مالكيت توپ به منظور فراهم ساختن فرصت براي همبازي ها به جهت دستيابي به فضاي لازم و دريافت پاس .

5 - ايجاد شماري از برتري‌ها در فضاهاي ديگر زمين بعد از شكست يك بازيكن يا بيرون كشيدن ساير مدافعين از وضعيتهاي مناسب .

دریبل

دريبل مهارتي است كه عمدتا بايد در يك سوم مياني و حمله مورد استفاده قرار گيرد . انجام اين عمل در يك سوم دفاعي كارخطرناكي است ، زيرا با درگيري حريف ، ممكن است فرصت خوبي براي حريفان در گل زدن پيش آورد .همچنين بايد توجه داشت كه جلو بردن توپ با دريبل ، هيچگاه سريعتر از پاس نيست ، زيرا همبازي ها در فضاهاي باز آماده دريافت پاس هستند . بنابراين هر جا كه با پاس مي توان به هدف دريبل رسيد ، بايد پاس را جانشين آن كرد . زيرا پاس زمان را براي حريفان در قرار گرفتن مناسب دفاعي كاهش مي دهد .

اصول دريبل :

در دريبل سه تكنيك فردي وجود دارد كه مانورباتوپ را امكان  پذير مي سازد . صرفنظر از اينكه كدام تكنيك مورد استفاده قرار ميگيرد ، در همه حال ، دريبل درگير اصول كنترل ، ديد و ريتم مي باشد .

كنترل

سهولت نسبي كه بازيكن هنگام دريبل در حفظ مالكيت توپ داراست ، ميزان كنترل او ميباشد . توپ بايد نزديك پاها حفظ و نگهداري شود (كنترل نزديك) ، به نحوي كه دور كردن توپ ازحريف ميسر باشد . هنگاميكه مدافعين در حريف گيري نزديك نيستند ، ميتوان توپ را دورتر از پاها براي حفظ كنترل حركت داد . در تكنيك هاي فردي دريبل ، حفظ كنترل هنگام حريف گيري سخت مشكلتر از حريف گيري سبك است .

ديد

 آرايش بازيكنان مبتدي هنگام دريبل ، ابتدا تمركز ديد روي توپ است . اما با وجود اين ديد مناسب در نظر داشتن توپ و محيط اطراف آن به طور لحظه اي قبل از هر تماس با توپ است. بهترين ديد ما بين تماس هاي توپ ، ديد خوب در تمركز چشمها دور از توپ (نگاه دور از توپ) و نيز مشاهده محدوده اطراف آن ميباشد . بازيكنان مبتدي براي حفظ ديدشان روي توپ ، سر را به جلو خم مي كنند و آماده تكل هاي غير منتظره هستند .از طرفي ، گرايش دريبل كننده هاي ماهر، بالا نگه داشتن سر و گردن هنگام دريبل است . هنگاميكه مدافعين نگاه دريبل كننده را دور از توپ مي بينند در درگيري شان دچار ترديد مي شوند . وقتي دارنده توپ نگاهش به سمت بالا است ، مدافعين درمي يابند كه دريبل كننده هم بازيهايش را زير نظر دارد ، يعني آنهايي كه براي دريافت پاس آزاد هستند . بنابراين امكان بوجود آمدن زمان و فضاي اضافي براي پاسخ به پاس آماده مي كند . دريبل كننده هاي ماهر، تكنيك نگاه دور از توپ رابراي كاهش فشاردفاعي بكار مي برند ، حتي هنگامي كه آنها مي دانند همبازيهايشان براي دريافت پاس آزاد نيستند .

ريتم

ريتم با كليه تكنيك هاي فردي دريبل ارتباط دارد . اين امر به توانايي بازيكن در حركت طبيعي با توپ  بدون گسيختگي ذاتي مربوط مي شود . لذا درگيرسازگاري بين آهنگ و حالت توپ وسرعت حركت مي باشد .

تكنيكهاي فردي دريبل  داخل پا

اين تكنيك ساده ترين تكنيك براي يادگيري است . زيرا در لمس توپ بين پاها به جلو وعقب يك پا همانند يك همبازي به پاي ديگر كمك مي كند . قبل از اينكه تماس با توپ ايجاد شود ، بازيكن پاي دريبل كننده را به وسيله چرخش ساق به طرف خارج متمايل ساخته و سپس توپ را به جلو به حركت در مي آورد .در اين حالت پاي تكيه هيچگونه حركت اضافي ندارد . قرار گرفتن پاي تكيه در روي زمين بايد حالتي طبيعي ازحركت باشد . تماس با توپ با قسمت پهن داخل پا و روي پا صورت مي گيرد . به علت سطح پهن تماس ، به نسبت كنترل ، حفظ توپ دراين نوع دريبل آسان است . هنگام لمس توپ تنه بايد اندكي به طرف جلو متمايل باشد . دستها بايد به طور طبيعي همانند حالت دويدن باشند . پاي تكيه بايد پشت و كنار توپ قرار بگيرد . در طول اجراي دريبل ، پاي دريبل به حالت دويدن معمولي برخواهد گشت . دريبل با داخل پا آهسته ترين تكنيك در ميان سه نوع تكنيك فردي دريبل است . علت آن به قطع شدن حركت با چرخش خارجي ساق پا در جهت دادن آن براي تماس با توپ مربوط مي شود .

دريبل با خارج پا

معمولا دريبل باخارج پا درگيرتماس توپ باخارج پاوروي پا است . بازيكن بايد ريتم دويدن را با اندكي تغيير شكل در پاي ضربه به طرف داخل حفظ كند . تماس پا با توپ با بازشدن كامل مچ پا و قرارگرفتن قطري پا درعرض پشت توپ ايجاد مي‌شود . هنگام استفاده ازخارج وروي پا براي دريبل ، حركت توپ به جلو و كنار پاي تماس متمايل است . بنابراين  تماسهاي موفق توپ با همان پا به حركت توپ در طول مسير منحني به طرف پهلوي بدن گرايش دارد . مگر اينكه پاي بكار گرفته براي دريبل در تماس باتوپ به طور مشخص و كامل به داخل چرخش داشته باشد .

دريبل با روي پا

در بكار بردن كامل روي پا براي دريبل ، زانوي پا ضربه هنگام تماس با توپ بايد اندكي بيشتر خم شود . واين موضوع درمقايسه با دريبل با داخل پا يا خارج پا مي باشد . زيرا ، دردربيل با روي پا ، جهت پا به طرف پايين است وبه فضاي بيشتري نياز دارد تا پنجه پا به زمين بر خورد نكند . درهر حال ، پا نبايد به داخل يا خارج چرخش داشته باشد . در لحظه تماس زانوي پاي دريبل بايدمستقيما روي توپ قرارگيرد . وقفه هاي ناچيز در حركت ريتميك به خم شدن اضافي مفصل زانو وران كه لازمه عدم برخورد پنجه بازمين است ارتباط دارد . بايد يادآور شدكه دريبل باروي پا فريبنده ترين تكنيك دريبل است . زيرا اندكي چرخش درداخل ياخارج پا تماس ، نتيجه اش دريبل با داخل يا خارج روي پا خواهد بود ، به ترتيبي كه به طور نسبي موجب تغيير جهت دريبل خواهد شد .

اركان كليدي ( به طوركلي ):

1- كنترل كردن توپ تا آنجا كه براي حفظ مالكيت نزديك لازم است .

2- در طول هر تماس ، بر روي توپ وديد محيطي اطراف توپ تمركز كنيد .

3- هنگام تماسهاي پشت سر هم ، به دورازتوپ وديد محيطي اطراف آن تمركز داشته باشيد .

4- دريبل را بدون انقطاع قابل توجه در حركت اجرا كنيد .

اشتباهات رايج ( به طوركلي )

1- انجام دريبل هنگامي كه به وسيله پاس ميتوان به همان هدف دست يافت .

2- دريبل با حالت سر به طرف پايين و تمركز دائم روي توپ .

تكنيك هاي حفظ كنترل دريبل

دريبل در ساده ترين شكل آن ، درگير تركيبي از سه تكنيك فردي آن براي حركت توپ درطول زمين ومسير مستقيم به طرف دروازه حريف است . اما چنين نزديك شدني احتمالا در موقعيت بازي موفق نيست  زيرا مدافعين دريبل كننده را مارك كرده وتلاش مي كنند تا با درگيري توپ را دور كنند . بنابراين كاربرد دريبل در شرايط بازي بيشتر بايد خلاق باشد و براي كمك به بازيكنان در حفظ كنترل توپ تكنيكهاي اضافي را دربرگيرد .

 موارد زير تكنيك هاي كنترل را تشريح مي كند :

1- تغييرآهنگ

مدافعين دركناردريبل كننده حركت كرده و سعي مي كنند به وسيله درگيري توپ را دوركنند . در چنين حالتي مي توان با تغييير آهنگ سريع ازاين تكنيك بهره برداري كرد . اگر دريبل كننده درحال حركت سريع است  آهسته كردن ناگهاني حركت دريبل بين دريبل كننده و مدافع كه براي اين تغيير واكنش آهسته تري دارد فضاايجاد خواهد كرد . به طور مشابه افزايش سرعت درآهنگ دريبل نيز مي تواند مدافع را نامتعادل و فضا ايجاد كند به نحوي كه توپ خارج ازدامنه تكل يا درگيري قرار گيرد .

2- آهسته كردن آهنگ

اين امر به سه طريق ميتواند صورت گيرد . حفظ و كنترل توپ با داخل ، روي پا وخارج پا براي آهسته كردن حركت توپ در گيربرخورد جلوي توپ بااين قسمت ازپا مي باشد . تنظيم فشار به كارگرفته با كف پا برروي توپ نيز مي تواند براي آهسته كردن حركت توپ يا متوقف كردن كامل آن مورد استفاده قرار گيرد .

3- سريع كردن آهنگ

اساسا آهنگ دريبل را ميتوان با سه تكنيك فردي دريبل افزايش داد . اين عمل را مي توان با سريعتركردن حركت ضربه به توپ انجام داد به نحوي كه توپ درهرضربه دورترازبدن حركت كند .بايد يادآورشد كه دريبل هاي خارج پا و روي پا ازدريبل باداخل پاسريعتر ميباشند . بنابراين ، دريبل داخل پا نبايد هنگام سرعت دادن به آهنگ دريبل مورد استفاده قرار گيرد .

تغيير جهت

تغيير جهت سريع در حركت توپ ميتواند بين دريبل كننده و مدافع فضا ايجادكند . سه تكنيك مورد استفاده درتغيير جهت توپ عبارتست از چرخش توپ باداخل پا ، خارج پا و كف پا .

چرخش توپ با داخل پا

براي اجراي اين تكنيك ، يك خيز كوتاه به كنارتوپ و به طرف پاي تكيه انجام ميشود ، در اين حالت پاي تكيه بايد به طرف خارج گردش كند ، بدن نيز چرخيده وبايد درجهت خيزخم شود. همانطوري كه جابجايي خيز و پاي تكيه صورت مي گيرد ، داخل پاي مخالف در حالتي است كه مي تواند با توپ تماس بگيرد وجهت توپ رابه طرف پاي تكيه تغيير دهد .اين تكنيك درهنگام نزديك شدن مدافع از پشت به  پهلوي دريبل كننده بسيار مفيد است . چرخش سريع با داخل پا و پشت به مدافع ، فشاردفاعي را كاهش داده و براي دريبل كننده فضا ايجاد مي كند . همچنين اين تكنيك مي تواند در شكست مدافعي كه ازجلو به دريبل كننده نزديك مي شود مؤثر باشد . درلحظه آخر ، هنگامي كه مدافعي سعي دارد توپ را تكل كرده و دور كند گردش سريع ايجاد مي گردد .

گردش توپ با داخل پا

براي گردش توپ بااين تكنيك ، پاي تكيه درعقب و پهلوي توپ قرارمي گيرد . بدن به سمت مخالف پا ی تكيه خم مي شود وبراي حركت توپ درجهت خميدگي بدن ، تماس با خارج پا ايجاد مي گردد .

گردش توپ با كف پا

هنگام تماس پاي عمل كننده با روي توپ براي تغيير جهت دريبل مي توان ازاين تكنيك استفاده كرد . جهت جديد به جهت تاب پاي تماس بستگي خواهد داشت . براي گردش عرضي توپ به چپ يا راست جلوي بدن ، به پاي مناسب ، تاب پا و خم شدن بدن نيازمي باشد . براي كشيدن توپ به طرف عقب درجهت مخالف مسيراصلي ، تاب پاي تماس بايد به طرف عقب باشد  بدن بايد روي پاي تكيه گردش كند و به طرف عقب متمايل شود ، تا حركت با توپ به سادگي ميسر گردد .

حفظ توپ

قرار گرفتن بدن بين بازيكن دفاع و توپ ، حفظ توپ ناميده مي شود . هدف از حفظ توپ حراست توپ از مدافع است . هنگام دريبل ، توپ بايد با پاي مخالف سمت فشار دفاعي بازي شود . همچنين دريبل كننده بايد بدنش را به وسيله خم كردن زانو، نگه داري دستها در طرفين و دوركردن از بدنش و خم شدن به طرف مدافع براي ازبين بردن فشار دفاعي آماده سازد .

فريب

فريب عملي است كه توسط بازيكني كه قصد گول زدن حريف را دارد شكل مي گيرد . اين عمل ممكن است درگيرحركات قسمت هاي مختلف بدن و يا حركات با توپ باشد . فريبها توسط بازيكناني كه در مالكيت توپ هستند و يا بازيكناني كه درمالكيت توپ نيستند بكارگرفته مي شوند . فريبهاي زيادي وجود دارد كه مي توانند به وسيله دريبل كننده ها ايجاد شوند . فريبي كه انتخاب مي شود بايد براساس موقعيتي كه دريبل كننده با آن مواجه بوده وسهولت اجراباشد . هنگام ايجاد فريب ، دريبل كننده مي تواند روبروي مدافع و در جهت مشابه او ، يا درحالت حفظ توپ از مدافع باشد . صرفنظرازموقعيتي كه دريبل كننده با آن مواجه است ، فريبهاي بدني براي انجام ، ازفريبهايي كه درگير گول زدن حريف با حركات توپ است آسانتر مي باشد . دو عاملي كه دراجراي فريب مهم هستند ، محل و زمان عمل مي باشند . اگربازيكني كه درمالكيت توپ است فريبي را دورتر از مدافع اجرا كند ، مدافع براي بازيافت ، زمان خواهد داشت . اگر فريب انجام شده بيش ازحد به مدافع نزديك باشد ، مدافع ممكن است توپ را تكل كرده و دوركند . يك فريب خوب مستلزم متقاعد كردن اجراي فريب درفاصله مناسب از مدافع است كه با تسريع سرعت درشكست دادن حريف نامتعادل پيگيري شود . موارد زير مثال هايي ازتكنيك فردي فريب هستند كه ازحركات بدن ويا حركات توپ براي گول زدن حريف در موقعيت هاي مختلف استفاده مي شود . به ياد داشته باشيد ، هريك از اين فريبها ميتواند درهردوجهت اجرا شود . باوجود اين ، آنها تنها در يك جهت نشان داده شده اند .

فريب به وسيله بدن و دريبل با داخل پا

فريب بدني ، هنگام نزديك شدن مدافع ازجلو به دريبل كننده به  كارگرفته مي شود . اساسا حركت بيش ازحد گام و تنه به طرف پهلو همراه با سريع شدن آهنگ دريبل و گذشتن از مدافع شكل مي گيرد . به محض اينكه مدافع متمايل شده وبه فريب پاسخ داد توپ با داخل پا در جهت مخالف حركت داده مي شود .

فريب به وسيله بدن ودريبل باخارج پا

اجراي اين فريب شبيه فريب به وسيله بدن و دريبل با داخل پا است .

فريب به وسيله نمايش ضربه وگذشتن

در همان حال كه مدافع ازجلو نزديك مي شود ، دريبل كننده يك خيز و تاب پا به طرف عقب برداشته و نمايش ضربه زدن به توپ را ايجاد مي كند . اگر اين عمل در نزديك شدن مدافع موجب مكث  گرديد ،  دراين صورت دريبل كننده از ضربه پا استفاده كرده و به سرعت توپ را به حركت درآورده و از مدافع مي گذرد .

فريب از داخل به خارج و دريبل خارج پا

اين فريب بدني هنگام نزديك شدن مدافع به دريبل كننده از جلو مورد استفاده قرارمي گيرد . تاب پا به طرف وسط بدن و اطراف جلو توپ است ، سپس برعكس به طرف داخل توپ قرار مي گيرد . به محض اينكه پا استقرار مي يابد ، بدن بايد در جهت پاي مستقرشده به همان ترتيب براي ادامه دريبل درآن جهت متمايل گردد . خارج پاي مخالف براي حركت توپ به دور از مدافع در جهت مخالف خم شدن اوليه بدن مورد استفاده قرار مي گيرد .

فريب ازخارج به داخل ودريبل داخل پا

اين فريب مشابه فريب قبل است با اين تفاوت كه تاب يك پا دراطراف خارج توپ بوده و سپس قبل ازمستقرشدن درعرض وسط بدن به جلوي توپ ميباشد.( ازخارج به داخل ) بعد از آن پاي ديگر براي بازي با توپ با داخل پا ازجلوي پاي مستقرشده مي گذرد .

حركت يك پا ازروي توپ وبرگشت

اين دريبل هنگام نزديك شدن مدافع از پشت به دريبل كننده مورد استفاده قرار مي گيرد . و اين در حالي است كه توپ روي زمين قرارداشته ودريبل كننده قصد دارد توپ رابه انتهاي زمين پيش ببرد . فريب با تاب يك پا ازخارج به داخل ايجاد شده و در همان حال برگشت توپ به انتهاي زمين آغاز مي شود . حركت توپ بين پاهاي دريبل كننده ادامه مي يابد و برگشت سريع درجهت مخالف با محورقراردادن پا ايجاد مي شود و سپس توپ با داخل پاي مخالف بازي مي گردد . اين فريب برگشتي بسيارعا لي براي بكها مي باشد ، وكساني كه در حال حركت به طرف در وازه خود بوده و ازپشت توسط حريف تعقيب مي‌شوند . فريب بايدبه طرف ميانه زمين ايجادشده وبرگشت باداخل پابايد به طرف نزديكترين خط طولي باشد

كشيدن توپ با كف پا به طرف عقب

اين فريب باتوپ بوده وهنگامي اجرا مي شود كه مدافع كنترلي نزديك و ازجلوايجاد مي كند . دريبل كننده توپ را درمعرض مدافع مي گذارد . هنگامي كه مدافع پايش را براي تكل توپ و دور كردن آن درازمي كند ، توپ باكف پا به طرف عقب كشيده مي شود ، به نحوي كه توپ درپشت بدن قرارمي گيرد .توپ به طرف پايي كه دور ترازبدن قرارگرفته حركت مي كند و  به طرف فضاي بازشده بين پاها بازي مي شود . سپس دريبل كننده به سرعت حركت كرده وتوپ را جلوبرده و ازمدافع مي گذرد .

متوقف كردن توپ با كف پا و برگشت

اين فريب هنگامي اجرا مي شود كه دريبل كننده و مدافع پهلو به پهلو يكديگر و باسرعت كامل حركت مي كنند . بااستفاده ازكف پاي دورترازمدافع ، دريبل كننده توپ را متوقف كرده و آنرا در جهت مخالف به عقب هدايت مي كند ، سپس براي بازي با توپ باز مي گردد . اين فريب درصورتي كه با سرعت انجام شود ، مدافع حركت رو به جلو را براي فاصله كوتاهي ادامه خواهد داد ، واين درحالي است كه دريبل كننده درحال برگشت و ايجاد فضا مي باشد . 

متوقف كردن توپ با كف پا و رفتن

اين فريب مشابه فريب قبلي است و به شكل مناسبي بعد از شكست مدافع با متوقف كردن توپ و برگشت مورداستفاده قرارمي گيرد . دراين فريب ، دريبل كننده ابتدا آهنگ دريبل را آهسته مي كند ، سپس كف پا را مانند متوقف كردن توپ روي آن قرار  مي دهد . به محض اينكه مدافع براي درگيرشدن توقف كرد ، دريبل كننده مجددا توپ را باكف پا به جلوهدايت ميكند .

فريب درمتوقف كردن و رفتن

 اين فريب نيزشبيه متوقف كردن توپ با كف پا و رفتن مي باشد . در اين فريب ،  دريبل كننده وانمود مي كند كه مي خواهد از كف پا براي متوقف كردن استفاده كند ، اما اين تماس صورت نمي گيرد ، سپس پا به طرف عقب و پشت توپ كشيده شده و بعد ازآن براي دريبل سريع توپ به جلو بكارگرفته مي شود . دراين فريب براي مغشوش كردن مدافع ، استفاده ازتغيير آهنگ دريبل كننده درحركت بسيارمهم است .